ciasteczkaWażne: Pozostawiamy ciasteczka

Góry Izerskie

Góry Izerskie na wyciągnięcie ręki

Góry Izerskie -  na narty, na rower, na pieszo, na koniu

« strona główna

Atrakcje

Bezpiecznie

Bliżej gór

Na śniegu

Na wózku

Rowerem

Wędrówki

Wieże widokowe

Zdrowie & SPA

 

start  » Bliżej gór  » Gdzie Izera szumi z wolna...

Warto wiedzieć

175_421.jpg

2012-03-15

Artystyczna Galeria Izerska

Od niej warto rozpocząć izerską wędrówkę. Ocalona od ruiny, w nowoczesny sposób prezentuje izerską mozaikę kulturową w zabytkowym wnętrzu

 

Aktualizacja: 2007-12-09

Gdzie Izera szumi z wolna...

Góry Izerskie dzięki budowie geologicznej, rzeźbie i położeniu mają bardzo gęstą sieć cieków wodnych. Wysokie opady przez cały rok, wiele źródlisk oraz ogromne magazyny wody jakimi są torfowiska i lasy zapewniają rzekom obfitość

Bílá Smědá kilka kilometrów poniżej źródła. Jeszcze spokojny potok wpadając do głębokiej i wąskiej doliny połączy się z Černou i Hnědou Smědou (Czarną i Brunatną Smiedą) i razem gnając szaleńczo w dół stworzą bogatą w wodę, rwącą rzekę Smědę (Śniadą, w granicach Polski - Witkę)

Zachodnią i południowo-zachodnią część gór odwadnia Nysa Łużycka. Poprzez Kotlinę Żytawską do Nysy wpada również Smědá zbierająca dopływy z północno-zachodnich stoków Smědávskej hory i Jizery oraz płd. Smreka. Innymi ważnymi dopływami Nysy są Jeřica, Řasnica i Lomnica.
Północną stronę gór odwaniają zaś Kwisa i Kamienica. Obie są dopływami Bobru. Kamienna natomiast, choć swój początek bierze w Karkonoszach, odwadnia znaczną część wschodnich Gór Izerskich i toczy swe wody do Bobru.

Środkową i południowo-wschodnią połać gór odwadnia Izera, od której wzięły one swoją nazwę. Daleko w Czechach wpada do Łaby (mającej źródła opodal, G.Izerskich, w Karkonoszach), a ta zaś wpada do daleko w północno-zachodnich Niemczech. Tym samym przez Góry Izerskie przebiega dział wodny między zlewniami Bałtyku i Morza Północnego.
Górny bieg Izery jest jedyny w swoim rodzaju. Ponieważ rzeka meandruje przez rozległą, niemal płaską Izerską Łąkę o bardzo małym spadku, w samym sercu gór ma charakter rzeki nizinnej!

Spokojny nurt Izery na Kobylej Łące nie zdradza niszczycielskiej siły rzeki, jaką ujawnia podczas roztopów i lipcowych opadów

Góry Izerskie są wielką "fabryką wody". Rzeki początkowo po łagodnych zboczach, w dalszym biegu spływają stromymi stokami. Niezwykle gwałtownie zwłaszcza podczas roztopów i obfitych letnich opadów. Te duże ilości wody musi przyjąć Pogórze Izerskie - region gęsto zasiedlony po obu stronach granicy polsko-czeskiej.

Ponieważ izerskie rzeki często występowały z brzegów, po katastrofalnej powodzi z 29 lipca 1897 r., kiedy na terenie Gór Izerskich spadły rekordowe ilości deszczu, postanowiono zabezpieczyć region przed kolejnymi podobnymi wydarzeniami i wybudować kilka zapór w dolinach rzek.
Dawniej jedynymi naturalnymi zbiornikami wodnymi w Górach Izerskich były jeziorka bagienne, a sztucznymi tylko niewielkie stawy, służące do napędu pił i szlifierni szkła.

W Czechach do realizacji nowego projektu powołano spółkę "Wodna spółka do regulacji koryt rzecznych i do budowy zapór w dorzeczu Zgorzeleckiej Nysy". Profesor Otto Intze zaprojektował sześć zapór grawitacyjnych. Były to pierwsze zapory rzeczne na terenie Czech, więc budziły spore obawy. Ostatecznie wybudowano 5 ciężkich, murowanych tam: zaporę Harcovską, Bedřichovską, Mníšecką, Mlýnicką oraz zaporę Jablonecką. Jednego projektu - tamy na Jeřici - nie zrealizowano.

Tak wypoczywano nad jeziorem Souš w latach 60. ubiegłego wieku

W 1915 r. zbudowano kolejne - tym razem ziemne - w dorzeczu Jizery. Jedna z nich, na Bíléj Desné, rok później tragicznie runęła zalewając kilka miejscowości poniżej i czyniąc ogromne spustoszenie w okolicy. Druga, Soušská dziś służy jako źródło pitnej wody dla Jablonca nad Nysą. Liberec zaś i Českolipsko zaopatruje zbiornik Josefův Důl (również z tamą ziemną), wybudowany w latach 1976–82.

W planach Ministerstwa rolnictwa ČR od lat leżą plany kolejnych trzech zapór w okolicach Hejnic. Jednak według licznych oponentów do ich budowy nie ma wystarczających przesłanek do ich budowy. Tym bardziej, że doszłoby do zalania znacznych obszarów w parku krajobrazowym.

Niemcy zdecydowali się na zbiorniki na Pogórzu. W 1905 roku utworzono na Kwisie jezioro Leśniańskie, a w latach 1919-25 kilka kilometrów w górę rzeki - Jez. Złotnickie. Ponadto na oddzielającym Pogórze Izerskie od Kaczawskiego Bobrze, wybudowano serię mniejszych zapór Bóbr I, II i III oraz poniżej dużą tamę tworzącą Jezioro Pilchowickie.

Arkadiusz Lipin

Zobacz także

Izera
Kwisa
Kamienna

drukuj

Sam zobacz

2011-01-10

Izerska Łąka (Große Iserwiese) »

10_40.jpg

Prehistoryczna równina, wyniesiona przez ruchy tektoniczne na wys. 840-880 m n.p.m., utworzyła rozległą i urokliwą śródgórską łąkę. Tak powstał jeden z najpiękniejszych i najciekawszych zakątków Gór Izerskich

 

realizacja: www.lipin.art.plLipin

 « start | ↑ góra | « cofnij

www.izerska.pl